Home Nieuws Columns Agenda Over Contact Disclaimer
Stadsnieuws Den Bosch| Stadhuispenning ter nagedachtenis aan Theodoor Victor van Berckel

Stadhuispenning ter nagedachtenis aan Theodoor Victor van Berckel

1 september 2008


Fotograaf: - Bron:
In de 18e eeuw zorgden drie generaties van de familie van Berckel 90 jaar lang voor de stadhuispenning. Theodoor Victor van Berckel was de laatste die de stadhuispenningen maakte. Hij stierf op 19 of 21 september 1808, nu dus 200 jaar geleden. Ter nagedachtenis van deze 200-ste sterfdag heeft Bosschenaar en graveerder Lei Lennaerts het initiatief genomen om opnieuw een stadhuispenning uit te brengen. Vroeger werd de penning met toestemming van het stadsbestuur gedraaid (geslagen). Dit kwam in het Latijns met de letters S.C. (Senatus Consulto) op de penning te staan. Lennaerts wil dat nu weer doen en heeft de gemeenteraad om toestemming gevraagd. Maandagavond is dit besproken in de commissie Bestuurszaken. Alle fracties vonden het idee zeer sympathiek en gaven aan hier geen bezwaar in te zien. Voorwaarde is wel dat het moet gaan om een eenmalige beperkte uitgave waarbij geen sprake mag zijn van commerciële activiteiten. De kosten voor het maken van de penning zijn voor de initiatiefnemer. De penning zal op 21 september worden gepresenteerd.

De naam Van Berckel is niet onbekend omdat er een straat naar is vernoemd. Velen weten echter weinig van de achtergrond. De familie van Berckel had goede contacten met het stadsbestuur. Het stadsbestuur bestelde de stadhuispenningen ook altijd bij de familie die een goede naam had in het produceren van de zilveren en gouden penningen. Het maken van de penningen was een secuur werk, want de stempels moesten met de hand worden gemaakt. Theodoor Victor maakte niet alleen stadhuispenningen, maar werkte ook voor het huis van Oranje, de Brusselse Munt en later ook in Oostenrijk (na de Franse Revolutie).
De stadhuispenning werd in ’s-Hertogenbosch gebruikt als betalingsmiddel voor schepenen, gezworenen en raden. In de loop der jaren zijn er diverse ontwerpen gemaakt, zowel enkel- als dubbelzijdig en waren er in 2 formaten. In andere steden werden ook dergelijke penningen gemaakt, meestal vroedschappenningen genaamd.
De nieuwe penning heeft een diameter van 28 mm en wordt in zilver en eventueel in goud geslagen. De voorzijde is gebaseerd op de stadhuispenning van 1770 en heeft een beeltenis Theodoor Victor van Berckel met op de achtergrond het stadhuis. In het omschrift staat zijn naam en de herdenkingsdata. In de afsnede staat SILVADUCIS S.C.
De keerzijde is gebaseerd op de stadhuispenning van 1785 van Theodoor Victor met het stadsgezicht vanaf het zuiden bezien. Op de nieuwe versie staat het stadsgezicht afgebeeld
gezien vanaf het Bossche Broek met op de voorgrond Bastion Oranje en achter de stadsmuur een deel van het Paleis van Justitie, de spinhuiswal, de Sint Jan en rechts de mast van KPN.
Het omschrift luidt: "SI SENATUS POPULO ET POPULUS SENATUI UTERQUE FELIX"
wat vrij vertaald betekent: "Indien de raad (goed) is voor het volk en het volk (goed) is voor de raad zijn beide gelukkig".

Auteur: Alfred Heeroma